Voor mijn opleiding Communication and Multimedia Design is het van belang dat we ons verdiepen in stof die te maken heeft met media en de ontwikkeling hiervan. Vorige periode kregen wij de opdracht een essay te schrijven over één van de theorieën binnen de media. Zo werd ook digital storytelling besproken, een onderwerp wat mij natuurlijk meteen aansprak en waar ik mijn essay over geschreven heb. Ik heb voor deze essay “De monomyth” besproken. Ik vond deze theorie zo interessant dat ik hem ook met jullie wil delen en aan jullie wil uitleggen. Dit zal ik doen aan de hand van Belle en het Beest.

Wat is de monomyth?

Joseph Cambell

Joseph Cambell | Bron

De monomyth is een theorie opgesteld door Joseph Cambell. Hij heeft deze theorie gebaseerd op het boek: De morfologie van het toversprookje van Vladimir Propp, waar de fundumentele elementen van een toversprookje in worden benoemd. “De monomyth” wordt ook wel The Hero’s Journey genoemd, wat ook de titel van Joseph Cambell’s boek is. Wat de theorie eigenlijk betekent, is dat elk (goed) verhaal een bepaalde serie van gebeurtenissen heeft, en een aantal soorten personages. Volgens de theorie zou je elk (goed) verhaal moeten kunnen ontleden en de monomyth hieraan kunnen koppelen. Onder andere Disney heeft deze theorie als een soort leidraad gebruikt bij het maken van hun films. In deze films is de monomyth dus heel goed terug te vinden. In andere films gaat dit soms wat lastiger, maar wanneer je heel abstract naar het verhaal kijkt, kun je vaak de elementen weer terug vinden.

Verhaallijn volgens de monomyth

Volgens de monomyth heeft elk goed verhaal een bepaalde volgorde in de verhaallijn. Er zijn verschillende versies, met meer of minder stappen, maar de versie die ik ga bespreken heeft er twaalf. Ze zijn weergegeven in het volgende plaatje:

Stappen in de monomyth

Stappen in de verhaallijn volgens de monomyth. Bron: TedEd

Om dit plaatje te begrijpen moet je het zien als een soort klok. “Status Quo” is 12 uur, en “Call to adventure” 1 uur etc. Wat elke stap inhoudt zal ik uitleggen aan de hand van Belle en het Beest (de tekenfilm versie). Pas op! Dit bevat dus spoilers over het volledige verloop van dit verhaal.

Status Quo
Het startpunt. Het gewone leven van het hoofdpersonage.
Belle woont met haar vader in een provinciaal dorpje.

1. Call to adventure
Er gebeurt iets waardoor de held van het verhaal zijn “Status Quo” gaat verlaten en op avontuur gaat.
De vader van Belle komt niet terug van zijn reis. Haar paard komt haar in paniek ophalen.

2. Assistance
De held van het verhaal heeft hulp nodig tijdens zijn avontuur.
Het paard van Belle brengt haar naar het kasteel van het beest.

3. Departure
Het normale leven van de held verandert in een nieuw leven. Het echte avontuur gaat nu beginnen.
Belle wordt door het beest opgesloten in het kasteel en kan dus niet meer terug naar haar huis in het dorp.

4. Trials
De held van het verhaal moet verschillende beproevingen doorstaan.
Belle moet zien te overleven in het kasteel van het beest.

5. Approach
De held staat oog in oog met de grootste beproeving tot dan toe. De ergste nachtmerrie van de held.
Belle’s vader wordt opgesloten om naar het gekkenhuis gebracht te worden en Belle zou moeten trouwen met Gaston.

6. Crisis
De allergrootste beproeving wordt verloren en de held komt in een diep dal terecht.
Belle zit samen met haar vader opgesloten, terwijl Gaston opweg is naar het kasteel om het beest te doden. Belle kan hem dus niet tegen houden.

7. Treasure
Er gebeurt iets waardoor de held uit de “Crisis-fase” getrokken wordt.
Barstje gebruikt een uitvinding van Belle’s vader om haar en haar vader te laten ontsnappen.

8. Result
Het resultaat dat er is nadat de held van het verhaal de treasure heeft ontvangen.
Belle gaat naar het kasteel van het beest waar inmiddels een gevecht is ontstaan tussen Gaston en het beest. Nadat Gaston het beest verwondt heeft, verongelukt hij zelf. Daarna stort het beest in en sterft, terwijl Belle hem huilend vertelt dat ze van hem houdt. De vloek wordt daarna opgeheven.

9. Return
De held komt na zijn avontuur terug bij zijn gewone leven.
(buiten beeld) Belle gaat terug naar het dorp om te vertellen dat de vloek opgeheven is.

10. New life
Het leven van de held is verandert door zijn avontuur.
Belle kan nu gelukkig samen zijn met het beest, die inmiddels verandert is in een prins.

11. Resolution
Alle verhaallijnen worden gesloten.
De vloek is opgeheven. Belle en de prins zijn samen. Alle bewoners van het kasteel zijn weer menselijk. Gaston is overleden.

En vervolgens kom je weer bij “Status Quo” en kan het volgende avontuur van de held weer beginnen. Ik heb onderstaand filmpje gebruikt om deze theorie beter te kunnen begrijpen:

Aanwezige personages volgens de monomyth

Volgens de monomyth is er niet alleen een vaste volgorde in een verhaal, er zijn ook nog eens een aantal personages die gegarandeerd in een verhaal zitten. Personages die een bepaalde rol spelen in het verhaal om wat specifieker te zijn.

1. The Hero
De held van het verhaal. Is average Joe aan het begin van het verhaal, zodat de lezer van het verhaal zich kan identificeren met de held.
Belle.

2. The Herald
Hetgeen wat de held aanzet om op avontuur te gaan. Dit kan een persoon, gebeurtenis of object zijn.
Phillipe, Belle’s paard. Doordat deze in paniek terug keerde naar het dorp, is Belle naar haar vader gaan zoeken.

3. The Mentor
Een wijs iemand of iets die de held helpt bij hun avontuur.
De pratende objecten in het kasteel die Belle helpen haar in te zien dat het beest helemaal niet zo gruwelijk is als ze denkt.

4. Treshold guardians
Degenen die de held proberen te stoppen verder te komen in op zijn avontuur.
Gaston en zijn aanhangers.

5. The Trickster
Geven een soort comic relief en zijn soms sidekicks.
Le Fou.

6. Shape Shifter
Het karakter waarvan de rol veranderd halverwege het verhaal.
Het beest. In het begin komt hij nog kwaadaardig over, maar later blijkt toch dat hij heel lief is. Uiteindelijk is hij letterlijk een shapeshifter wanneer hij veranderd in een echt mens.

7. The Shadow
De slechterik van het verhaal. In theorie verliest deze altijd.
Gaston.

Het volgende grappige filmpje legt nog eens stap voor stap uit hoe deze personages in elkaar zitten.

Dus ja, dat is dus heel even in het kort hoe de monomyth in elkaar zit. Sinds het bestuderen van deze theorie heb ik heel erg de neiging om deze theorie over verhalen heen te leggen en te kijken of ik alle stappen van de monomyth terug kan vinden. Het leuke voor dit essay was dan ook dat ik soortvan verplicht was een Disney-film te gaan bekijken. Uiteindelijk heb ik een 8.0 gehaald voor dit vak, dus ik ben blij dat mijn docent het ook leuk vond om mijn verhaal over Belle, het beest en de monomyth te lezen!


Heb jij weleens over de monomyth gehoord?